Surah Al-Ankaboot · Ayah 2·Makkī

2

أَن أَن وَهُمْ لَا ﴿٢﴾

Translation

Saheeh International

Do the people think that they will be left to say, "We believe" and they will not be tried?

Tafsīr

قرآن حکیم (شرح آیات منتخب)

و . آزمون در چهره‌های گوناگون

از این آیات به خوبی استفاده می‌شود که امتحان یک سنت همیشگی و جاودانی الهی است و هر گروه و جمعیتی به نوعی در این سنت الهی شریک و سهیم‌اند و امتحانات خداوند در چهره‌های گوناگون به سراغ آنها خواهد آمد. گروهی در محیطهایی قرار می‌گیرند که از هر نظر آلوده است و وسوسه‌های فساد از هر نظر آنها را احاطه کرده؛ امتحان بزرگ آنها این است که در چنین جو و شرایطی, هم‌رنگ محیط نشوند و اصالت و پاکی خود را حفظ کنند. گروهی در فشار محرومیت‌ها قرار می‌گیرند؛ در حالی که می‌بینند اگر حاضر به معاوضه کردن سرمایه‌های اصیل وجود خود باشندء فقر و محرومیت‌شان به سرعت در هم می‌شکند؛ اما به بهای از دست دادن ایمان و تقوی و آزادگی و عزت و شرف و همین آزمون آنها است. گروهی دیگرء بر عکس, غرق در نعمت می‌شوند و امکانات مادی از هر نظر در اختیارشان قرار می‌گیرد. ایا در چنین شرایطی» شکر مواهب الهی را به جا می‌آورند؟ گروهی با کشورهایی روبه‌رو می‌شوند که در عین دوری از خدا و فضیلت و اخلاقء از تمدن مادی خیره کننده‌ای بهره‌مندند و رفاه اجتماعی شایان ملاحظه‌ای دارند. در اینجا جاذبةٌ نیرومند مرموزی آنها را به سوی این نوع زندگی می‌کشاند که به قیمت زیر پا نهادن همةٌ اصولی که به آن اعتقاد دارند و به قیمت تن دادن به ذلت وابستگی می‌توانند چنان زندگی را برای خود و جامعة خویش فراهم کنند. این نیز نوعی آزمون است. مصیبت‌هاء درد و رنج‌هاء جنگ و نزاع‌هاء قحطی و گرانی و تورم» حکومت‌های خودکامه که انسان‌ها را به بردگی و اسارت خود دعوت می‌کنند و آنها را به تسلیم در برابر برنامه‌های طاغوتی خود فرا می‌خوانند و امواج نیرومند هوای نفس و شهوت» هر یک از اینها وسیلةٌ آزمایشی بر سر راه بندگان خداست و در همین صحنه‌ها است که ایمان و شخصیت و تقوی و پاکی و امانت و آزادگی افراد مشخص می‌شود؛ اما برای پیروزی در این آزمون‌های سخت» جز تلاش و کوشش مستمر و تکیه بر لطف خاص پروردگار راهی نیست. در حدیثی در تفسیر این آّیات می‌خوانیم: «آزمایش می‌شوند؛ همان‌گونه که طلا در کوره آزمایش می‌شود. و خالص می‌شوند؛ همان‌گونه که فشار آتش» ناخالصی‌های طلا را از بین می‌برد و آن را خالص می‌کند.» در حدیث دیگری از امیرالموْمنین علی(ع) می‌خوانیم: «بلا برای ظالم ادب است و برای موْمن. آزمایش و برای انبیا درجه و برای اولیا کرامت.» همچنین در خطبه‌ای از ایشان در توصیف پیامبران آمده است: «خداوند پیامبرانش را با گرسنگی آزمایش کرد و به مشقت و ناراحتی مبتلا ساخت و با امور خوفناک امتحان و با سختی‌ها و مشکلات خالص گردانید.» به هر حال» عافیت‌طلبانی که گمان می‌کنند همین اندازه که اظهار ایمان کنندء با پهشتیان همنشین خواهند بودء سخت در اشتباه‌اند. > **پانوشت صفحه (منابع):** > ۱- نمونه ج ۱۶ ص ۱۸۴ > ۴- پیام قرآن» ج۴» ص ۴۷۶ و ۴۸۱ ۵- نمونهء ج 0۱۶ ص ۲۰۷ > ٢- بیشین، ص ١٩٨ > ۵- نمونه ج ۱۶ ص ۲۰۷ > ٣- بیشین، ص ء٢٠ > **Cited sources** (grade before any load-bearing use): Tafsīr Nemūneh, Payām-i Qurʾān.