Surah Al-Maaida · Ayah 90·Madanī

90

ٱلَّذِينَ إِنَّمَا مِّنْ لَعَلَّكُمْ ﴿٩٠﴾

Translation

Saheeh International

O you who have believed, indeed, intoxicants, gambling, [sacrificing on] stone alters [to other than Allah], and divining arrows are but defilement from the work of Satan, so avoid it that you may be successful.

Compare all 34 translations →

Tafsīr

قرآن حکیم (شرح آیات منتخب)

گناهی در ردیف شرک

در تفاسیر شیعه و اهل تسنن» شأُن نزول‌های متعددی در بارة این آیه ذکر شده است. از سعد بن ابی‌وقاص چنین نقل شده که این آیه در بارة من نازل شد. مردی از انصار» غذایی تهیه کرده بود وما را دعوت کرد. جمعی در مجلس میهمانی او شرکت کردند و علاوه بر صرف غذا شراب نوشیدند. البته این قبل از تحریم شراب در اسلام بود. هنگامی که مغز آنها از شراب گرم شدء شروع به ذکر افتخارات خود کردند. کم‌کم کار بالا گرفت و به اینجا رسید که یکی از آنها استخوان شتری را برداشت و بر بینی من کوبید و آن را شکافت. من خدمت پیامبر(ص) رسیدم و این جریان را عرض کردم. در این موقع» این آیه نازل شد. از «مسند احمد» و «سنن آبی‌داود» و «نسایی» و «ترمذی» چنین نقل شده است که عمر دعا می‌کرد و می‌گفت: خدایاء بیان روشنی در بارةٌ شراب برای ما بفرما. هنگامی که أَیةٌ ۲۱۹ سورةٌ بقره - که می‌فرماید «در بارةُ شراب و قمار از تو سوّال می‌کنند. بگو در آنها گناه و زیان بزرگی است و منافعی (از نظر مادی) برای مردم دارد؛ ولی کناه آنها از نفعشان بیشتر است» - نازل شد، پیامبر(ص) ایه را برای او قرائت کرد؛ ولی او باز به دعای خود ادامه می‌داد و می‌گفت: خدایاء بیان روشن‌تری در این زمینه بفرما. تا این که آَیةٌ ۴۳ سورةٌ نساء - که می‌فرماید «ای کسانی که ایمان آورده‌اید. در حال مستی به نماز نزدیک نشوید تا بدانید چه می‌گویید» - نازل شد. پیامبر(ص) آن را نیز بر او خواند. باز به دعای خود ادامه می‌داد. تا این که آَیةٌ ۹۰ سور مائده - که صراحت فوق‌العاده‌ای در این موضوع دارد - نازل گردید. هنگامی که پیامبر(ص) آیه را بر او خواند» گفت: انتَهّیناء انتینا (از نوشیدن شراب خودداری می‌کنیم). روایات بسیاری در بارة حرمت و زشتی شراب‌خواری از امامان(ع) به ما رسیده است. در روایتی از امام صادق(ع) نقل شده است: «شراب‌خوار در روز قیامت مانند بت‌پرست در پیشگاه خدا حاضر می‌شود.» بدین ترتیب» امام(ع) شراب‌خوار را بی‌دین و هم‌ردیف مشرک و بت‌پرست معرفی فرمود. در روایت دیگری نقل شده که شخصی به امیرالمرٌمنین علی(ع) عرض کرد: آیا شما می‌پندارید که شراب‌خواری از زنا و دزدی هم بدتر است؟ حضرت فرمود: «بله. زیرا کسی که زنا می‌کند. شاید گناه دیگری نکند؛ ولی هنگامی که شراب‌خوار شراب بخورد. زنا می‌کند. آدم می‌کشد و نمازش را ترک می‌کند.» باید دانست که تنهاء خوردن شراب حرام نیست؛ بلکه هر کاری که مربوط به این عمل کثیف باشدء حرام و مورد موّاخذه است؛ چنان که در روایتی می‌خوانیم که پیامبر(ص) ده کس را در بارة شراب لعنت فرمود: ۱ آن کس که درختش را کاشته. ۲- آن که از درخت نگهبانی کرده. آن کس که انگورش را فشرده. آن کس که آن را نوشیده. آن کس که در جام ریخته. ۶- آن که آن را حمل کرده. ۷اآن که از باربر تحویل گرفته. ۸- آن که آن را خریده. ‎٩‏ آن کس که آن را فروخته. ۱۰- آن کس که پولش را دریافت داشته است.؟ در بارة کیفر شراب‌خوار در روز قیامت از امام صادق(ع) روایت شده است: «در روز قیامت. شراب‌خوار وارد محشر می‌شود در حالی که رویش سیاه و دهانش کج و زبانش بیرون افتاده و فریاد تشنگی‌اش بلند است.» در روایت دیگری بدین مضمون می‌خوانیم: «خداوند او را از چرک و کثافتی که در چاهی در جهنم جمع شده. می‌نوشاند.» در روایت دیگر می‌خوانیم که پیامبر(ص) به خدا سوگند خورده که شراب‌خوار هرگز به شفاعت ایشان نمی‌رسد. > **پانوشت صفحه (منابع):** > ۱-نمونه ج ۵ص ۶۹ ۲- وسائل‌الشیعهء جچ ۰۳۵ ص ۳۱۸ ۳ کافی, ج۶. ص ۴۰۳ > ۴ وسائل‌الشیعهء ج ۰۲۵ ص ۳۷۵ > ۷ پیشین» ص ۲۳۲۸ > ۲- وسائل‌الشیعهء ج ۰۲۵ ص ۳۱۸ > ۴ وسائل‌الشیعهء ج ۰۲۵ ص ۳۷۵ ۵- پیشین» ص ۲۹۶ ۶- پیشین» ص ۲۹۷ > ۳ کافی, ج۶» ص ۴۰۳ > ء- پیشین، ص ٢٩٧ > **Cited sources** (grade before any load-bearing use): Tafsīr Nemūneh, al-Kāfī.

Verse DNA · this āyah at a glance

Vocabulary and recitation are counted from the morphology and the Uthmani marks; commentary reports whether an authored tafsīr entry reaches this āyah. A structural read, not a judgement — a denser strip is not a weightier verse.

Vocabulary · 11 roots in 11 of 15 words

Rarest here: ز-ل-م 2× in the Qurʾān

Recitation · 28 points across 7 rule families

  • Madd munfaṣil11
  • Ghunnah2
  • Lām qamariyyah5
  • Iẓhār shafawī2
  • Heavy rāʾ3
  • Ikhfāʾ3
  • Qalqalah2

Commentary

  • قرآن حکیم (شرح آیات منتخب)

Shape

15 words · 80 letters · 1 proper noun · āyah 90 of 120

once in the Qurʾān2–10×11–50×51–300×300+×

Similar verses by meaning

Ranked by semantic similarity over translation embeddings — a model’s proxy for meaning, not a claim about it, and not tafsīr. Verses may be kin in theme while differing entirely in wording.

  • وَٱسْتَفْزِزْ مَنِ ٱسْتَطَعْتَ مِنْهُم بِصَوْتِكَ وَأَجْلِبْ عَلَيْهِم بِخَيْلِكَ وَرَجِلِكَ وَشَارِكْهُمْ فِى ٱلْأَمْوَٰلِ وَٱلْأَوْلَٰدِ وَعِدْهُمْ وَمَا يَعِدُهُمُ ٱلشَّيْطَٰنُ إِلَّا غُرُورًا

    And incite [to senselessness] whoever you can among them with your voice and assault them with your horses and foot soldiers and become a partner in their wealth and their…

  • وَإِذَا رَأَيْتَ ٱلَّذِينَ يَخُوضُونَ فِىٓ ءَايَٰتِنَا فَأَعْرِضْ عَنْهُمْ حَتَّىٰ يَخُوضُوا۟ فِى حَدِيثٍ غَيْرِهِۦ وَإِمَّا يُنسِيَنَّكَ ٱلشَّيْطَٰنُ فَلَا تَقْعُدْ بَعْدَ ٱلذِّكْرَىٰ مَعَ ٱلْقَوْمِ ٱلظَّٰلِمِينَ

    And when you see those who engage in [offensive] discourse concerning Our verses, then turn away from them until they enter into another conversation. And if Satan should cause…

  • يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓا۟ إِنَّ كَثِيرًا مِّنَ ٱلْأَحْبَارِ وَٱلرُّهْبَانِ لَيَأْكُلُونَ أَمْوَٰلَ ٱلنَّاسِ بِٱلْبَٰطِلِ وَيَصُدُّونَ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ وَٱلَّذِينَ يَكْنِزُونَ ٱلذَّهَبَ وَٱلْفِضَّةَ وَلَا يُنفِقُونَهَا فِى سَبِيلِ ٱللَّهِ فَبَشِّرْهُم بِعَذَابٍ أَلِيمٍ

    O you who have believed, indeed many of the scholars and the monks devour the wealth of people unjustly and avert [them] from the way of Allah. And those who hoard gold and silver…

  • وَلَا يَصُدَّنَّكُمُ ٱلشَّيْطَٰنُ إِنَّهُۥ لَكُمْ عَدُوٌّ مُّبِينٌ

    And never let Satan avert you. Indeed, he is to you a clear enemy.

  • إِنَّكُمْ وَمَا تَعْبُدُونَ مِن دُونِ ٱللَّهِ حَصَبُ جَهَنَّمَ أَنتُمْ لَهَا وَٰرِدُونَ

    Indeed, you [disbelievers] and what you worship other than Allah are the firewood of Hell. You will be coming to [enter] it.

  • يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓا۟ أَنفِقُوا۟ مِمَّا رَزَقْنَٰكُم مِّن قَبْلِ أَن يَأْتِىَ يَوْمٌ لَّا بَيْعٌ فِيهِ وَلَا خُلَّةٌ وَلَا شَفَٰعَةٌ وَٱلْكَٰفِرُونَ هُمُ ٱلظَّٰلِمُونَ

    O you who have believed, spend from that which We have provided for you before there comes a Day in which there is no exchange and no friendship and no intercession. And the…

Verses built from the same roots

Ranked by shared vocabulary (idf-cosine over each verse’s root-set). Shared words are a fact about form — they do not by themselves mean two verses are about the same thing.

  • Al-Ghaashiya 88:32 shared roots

    عَامِلَةٌ نَّاصِبَةٌ

    ن-ص-بع-م-ل

  • Al-Muminoon 23:12 shared roots

    قَدْ أَفْلَحَ ٱلْمُؤْمِنُونَ

    ف-ل-حأ-م-ن

  • Al-Maaida 5:913 shared roots

    إِنَّمَا يُرِيدُ ٱلشَّيْطَٰنُ أَن يُوقِعَ بَيْنَكُمُ ٱلْعَدَٰوَةَ وَٱلْبَغْضَآءَ فِى ٱلْخَمْرِ وَٱلْمَيْسِرِ وَيَصُدَّكُمْ عَن ذِكْرِ ٱللَّهِ وَعَنِ ٱلصَّلَوٰةِ فَهَلْ أَنتُم مُّنتَهُونَ

    خ-م-ري-س-رش-ط-ن

  • Al-Maaida 5:913 shared roots

    إِنَّمَا يُرِيدُ ٱلشَّيْطَٰنُ أَن يُوقِعَ بَيْنَكُمُ ٱلْعَدَٰوَةَ وَٱلْبَغْضَآءَ فِى ٱلْخَمْرِ وَٱلْمَيْسِرِ وَيَصُدَّكُمْ عَن ذِكْرِ ٱللَّهِ وَعَنِ ٱلصَّلَوٰةِ فَهَلْ أَنتُم مُّنتَهُونَ

    خ-م-ري-س-رش-ط-ن

  • Al-Baqara 2:2193 shared roots

    يَسْـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلْخَمْرِ وَٱلْمَيْسِرِ قُلْ فِيهِمَآ إِثْمٌ كَبِيرٌ وَمَنَٰفِعُ لِلنَّاسِ وَإِثْمُهُمَآ أَكْبَرُ مِن نَّفْعِهِمَا وَيَسْـَٔلُونَكَ مَاذَا يُنفِقُونَ قُلِ ٱلْعَفْوَ كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ ٱللَّهُ لَكُمُ ٱلْـَٔايَٰتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُونَ

    خ-م-ري-س-رأ-ي-ي

  • Yunus 10:1002 shared roots

    وَمَا كَانَ لِنَفْسٍ أَن تُؤْمِنَ إِلَّا بِإِذْنِ ٱللَّهِ وَيَجْعَلُ ٱلرِّجْسَ عَلَى ٱلَّذِينَ لَا يَعْقِلُونَ

    ر-ج-سأ-م-ن

Questions

Which verses are similar to Quran 5:90?

Verses close in meaning to Quran 5:90 include Quran 17:64 (Surah Al-Israa), Quran 6:68 (Surah Al-An'aam), Quran 9:34 (Surah At-Tawba), and Quran 43:62 (Surah Az-Zukhruf). For example, 17:64 reads: “And incite [to senselessness] whoever you can among them with your voice and assault them with your horses and foot soldiers and become a partner in their wealth and their…” These are ranked by comparing translations of every verse in the Qurʾān, so they are a measure of similar wording and theme — not a tafsīr ruling.

What does Quran 5:90 say?

In Saheeh International, Quran 5:90 (Surah Al-Maaida, The Table) reads: “O you who have believed, indeed, intoxicants, gambling, [sacrificing on] stone alters [to other than Allah], and divining arrows are but defilement from the work of Satan, so avoid it that you may be successful.”

Which surah is verse 5:90 in?

Quran 5:90 is āyah 90 of Surah Al-Maaida (The Table), chapter 5 of the Qurʾān — a Medinan (Madanī) surah of 120 verses.

Is there a tafsīr (commentary) for Quran 5:90?

Yes — Tartīl shows verse-by-verse commentary on Quran 5:90 from قرآن حکیم (شرح آیات منتخب).

In how many languages can I read Quran 5:90?

Tartīl presents Quran 5:90 in the original Arabic alongside 34 translations, with audio recitation.