Surah Al-A'raaf · Ayah 199·Makkī

199

عَنِ ﴿١٩٩﴾

Translation

Saheeh International

Take what is given freely, enjoin what is good, and turn away from the ignorant.

Tafsīr

قرآن حکیم (شرح آیات منتخب)

چهار وظیفةٌ مهم رهبران و مبلغان

از امام صادق(ع) چنین نقل شده که در قرآن مجید. آیه‌ای در موضوعات اخلاقی از این آیه جامع‌تر نیست.در بعضی از روایات نقل شده هنگامی که این آیه نازل شدء پیامبر(ص) از جبرئیل توضیح خواست که چگونه با مردم مدارا کند و سخت‌گیری نکند. جبرئیل(ع) عرض کرد: نمی‌دانم؛ باید از آن‌که می‌دانده سوّال کنم. سپس بار دیگر بر پیامبر(ص) فرود آمد و گفت: ای محمد.ء خداوند به تو دستور می‌دهد که آنها را که به تو ستم کرده‌انده عفو کنی» و به آنها که تو را محروم کرده‌انده عطا کنی» و با آنها که از تو بریده‌اند» پیوند برقرار کنی. این آیه و أَیة بعده به چهار قسمت از وظایف رهبران و مبلغان به صورت خطاب به پیامبر(ص) اشاره دارد. در آغاز به مدارا و سخت‌گیری نکردن و قبول پوزش مردم دستور می‌دهد. بدیهی است اگر رهبر و مبلغ» شخص سخت‌گیری باشدء به زودی جمعیت از اطراف او پراکنده می‌شوند و نفوذ خود بر دل‌ها را از دست خواهد داد. سپس به پیامبر دستور می‌دهد که مردم را به نیکی‌ها دعوت کند؛ اشاره به این که مفهوم ترک سخت‌گیری» چرب‌زبانی نیست؛ بلکه باید رهبران و مبلغان» همةٌ حقایق را بگویند و مردم را به سوی حق دعوت کنند و چیزی را فرو نگذارند. در مرحلةٌ سوم به تحمل و بردباری در برابر جاهلان دستور داده است؛زیرا رهبران و مبلغان در مسیر خود با افراد متعصب» لجوج» جاهل و بداخلاق روبه‌رو می‌شوند و راه پیروزی بر این مشکل, درگیر شدن با جاهلان نیست؛ بلکه بهترین راه» تحمل و حوصله و نادیده گرفتن این‌گونه کارهاست. در اه ۰۲۰۰ چهارمین وظیفة رهبران دینی و مبلغان مطرح شده و آن پناه بردن به خدا و مدد خواستن از لطف او در برابر وسوسه‌های شیطانی است؛ چرا که بر سر راه آنها همواره وسوسه‌های شیطانی در شکل مقام» مال, شهوت و مانند اینها خودنمایی می‌کند و شیطان و شیطان‌صفتان می‌کوشند آنها را با وسوسه از مسیرشان منحرف کنند.