Surah Al-An'aam · Ayah 2·Makkī

2

هُوَ ٱلَّذِى مِّن ثُمَّ ثُمَّ أَنتُمْ ﴿٢﴾

Translation

Saheeh International

It is He who created you from clay and then decreed a term and a specified time [known] to Him; then [still] you are in dispute.

Tafsīr

قرآن حکیم (شرح آیات منتخب)

اجل و اقسام آن

شک نیست که کلمةٌ «اجل مسمّی» و «اجلا» در این یه به دو معنی متفاوت است. از این رو مفسران در بارة تفاوت این دو بحث کرده‌اند. از آیات قرآن و روایات اهل بیت(ع) استفاده می‌شود که تفاوت این دو در این است که اجل به تنهایی به معنای عمر و وقت و مدت غیر حتمی» و اجل مسمی به معنای عمر و مدت حتمی است. به عبارت دیگرء اجل مسمی» مرگ طبیعی» و اجلء مرگ زودرّس است. این دو اجل برای انسان به این معنا است که اگر تمام شرایط برای بقا و حیات او موجود باشد و موانع آن برطرف گرددء ساختمان وجودی او ایجاب می‌کند که مدت طولانی - مثلاً هشتاد سال - زندگی کند؛ اما ممکن است بر اثر حادثه‌ای - مانند تصادف یا خودکشی - در سن ۴۰ سالگی بمیرد. پس ۸۰ سالگی» اجل مسمای او بوده و ۴۰ سالگی اجل او. با توجه به روشن شدن معنی این دو نوع اجل» بسیاری از مطالب روشن می‌شود؛ از جمله این که در روایات می‌خوانیم که صلةٌ رحم» عمر را زیاده یا قطع رحم» آن را کم می‌کند. منظور از عمر و اجل در این مواردء اجل غیر حتمی است. در هر صورت باید توجه داشت که هر دو اجل از ناحیةٌ خدا تعیین می‌شود؛ یکی به طور مطلق و دیگری به صورت مشروط یا معلق؛ درست مثل این که بگوییم: این چراغ بدون هیچ قید و شرطی پس از بیست ساعت خاموش می‌شود؛ ولی اگر طوفان بوزد» بعد از دو ساعت خاموش خواهد شد. در مورد انسان‌ها پا ملت‌ها نیز خدا اراده کرده است که اگر مانعی پیش نیاید. تا زمانی مشخص زندگی کنند؛ اما در صورت بروز مانع - مثل گناه یا تنبلی و سهل‌انگاری آنها یا... - قبل از آن زمان از بین می‌روند. > **پانوشت صفحه (منابع):** > ۱- المیزان» ج/۷ ص ۵ ۳ نمونهء چ۵» ص ۱۴۶ ۳ پیشین» ص ۱۴۸ > ۲ نمونهء ج۵» ص ۱۴۶ > ۳-پیشین» ص ۱۴۸ > **Cited sources** (grade before any load-bearing use): Tafsīr Nemūneh, al-Mīzān.