Surah Al-An'aam · Ayah 65·Makkī

65

هُوَ عَلَىٰٓ أَن عَلَيْكُمْ مِّن أَوْ مِن أَوْ لَعَلَّهُمْ ﴿٦٥﴾

Translation

Saheeh International

Say, "He is the [one] Able to send upon you affliction from above you or from beneath your feet or to confuse you [so you become] sects and make you taste the violence of one another." Look how We diversify the signs that they might understand.

Tafsīr

قرآن حکیم (شرح آیات منتخب)

عذاب‌های گونه گون

در این آیه به پیامبر(ص) دستور داده شده است که مجرمان را به سه نوع مجازات تهدید کند: عذاب هایی از طرف بالا، عذاب هایی از طرف پایین و مجازات اختلاف کلمه و بروز جنکَ وخون ریزی. در این که منظور از عذاب از طرف بالا و پایین جیست، در میان مفسران کَفتوکو است؛ ولی به ظاهر این دو کلمه معنای بسیار وسیعی دارند؛ هم طرف بالا و پایین حسی را شامل می‌شوند - یعنی مجازات‌هایی مانند صاعقه‌ها و رگبارهای خطرناک و طوفان‌ها از طرف بالا و زلزله‌ها و شکاف‌های ویرانگر زمینی و طغیان دریاها و رودها از طرف پایین -و هم عذاب‌های دردناکی که از طرف قشرهای بالای اجتماع بر سر بعضی از ملت‌ها فرو می‌ریزد و ناراحتی‌هایی که از طرف بعضی از کارگران وظیفه‌نشناس دامن گیر مردم می‌شود که گاهی کمتر از عذاب‌های دستةٌ نخست نیست. همچنین ممکن است سلاح های جنگی مخوف عصر ما که از هوا و زمین زندگانی بشر را به صورت وحشتناکی درهم می کوبد و در مدت کوتاهی آبادترین شهرها را از طریق بمباران‌های هوایی و حمله‌های زمینی و مین‌گذاری‌ها و زیردریایی‌ها به تل خاکستری تبدیل می‌کند» در مفهوم وسیع ایه داخل باشد. در روایات اسلامی نیز برای این عذاب‌ها مصادیق گوناگونی ذکر شده است. در روایات بسیاری نقل شده که منظور از عذاب بالای سرء صیحه و فریادی از آسمان است و منظور از عذاب زیر پاء فرو رفتن در زمین. طبق روایات» این دو عذاب در آینده در میان همین امت و در آستانة ظهور حضرت مهدی(عج) اتفاق خواهد افتاد. پراکندگی و اختلاف اما چیزی است که از دیر زمانی اتفاق افتاده و امت اسلامی پس از رحلت پیامبر(ص) دچار آن شده و به یقین می‌توان این مسئله را مهم‌ترین علت مشکلات بی‌شمار مسلمانان بر شمرد.