Surah Al-Mujaadila · Ayah 11·Madanī

11

ٱلَّذِينَ إِذَا لَكُمْ فِى لَكُمْ وَإِذَا ٱلَّذِينَ مِنكُمْ وَٱلَّذِينَ بِمَا ﴿١١﴾

Translation

Saheeh International

O you who have believed, when you are told, "Space yourselves" in assemblies, then make space; Allah will make space for you. And when you are told, "Arise," then arise; Allah will raise those who have believed among you and those who were given knowledge, by degrees. And Allah is Acquainted with what you do.

Tafsīr

قرآن حکیم (شرح آیات منتخب)

الا بردن درجه موْمنان عالم

در شأن نزول این آیه نقل شده است پیامبر(ص) در یکی از روزهای جمعه در «صفْه» (سکوی بزرگی در کنار مسجد) نشسته بود و گروهی نزد آن حضرت حاضر بودند و جا تنگ شده بود. عادت پیامبر این بود که مجاهدان بدر (اعم از مهاجر و انصار) را احترام فراوان می‌کرد. در این هنگام» گروهی از ایشان وارد شدند؛ در حالی که دیگران قبل از آنها اطراف پیامبر را پر کرده بودند. هنگامی که مقابل پیامبر رسیدندء سلام کردند. پیامبر پاسخ فرمود. سپس به حاضران سلام کردند. آنها نیز پاسخ گفتند. آنها روی پای خود ایستاده و منتظر بودند که حاضران به آنها جا دهند؛ ولی هیچ‌کس تکان نخورد.این امر بر پیامبر سخت آمدء رو به بعضی از کسانی که اطراف او نشسته بودند» کرد و چند نفر را از جا بلند کرد تا واردین بنشینند. این کار» نوعی ادب‌آموزی و نحوة احترام به پیش‌کسوتان در ایمان و جهاد بود. در این هنگام» برخی از این کار ناراحت شدند. پس این آیه نازل شدء قسمتی از آداب نشستن در مجالس را برای آنها شرح داد و این که اطاعت از این دستورهاء دلیل بر ایمان و علم و آگاهی است و نیز اگر پیامبر به بعضی دستور داد که از جا برخیزند و به تازه‌واردان جا بدهندء برای هدف مقدس الهی و احترام به پیشگامان در ایمان و علم بوده است. همچنین از این آیه استفاده می‌شود که دو چیز مقام انسان را نزد خدا بالا می‌برد: ایمان و علم. از امام علی(ع) روایت شده است: «کسی که مرگ او فرا رسد در حالی که به دنبال کسب علم است. میان او و پیامبران یک درجه فاصله است.» در روایتی دیگر از پیامبر(ص) وارد شده است که «سه گروه در قیامت شفاعت می‌کنند: پیامبران, عالمان و شهیدان,» > **پانوشت صفحه (منابع):** > ۱- نمونهء ج ۲۳ ص ۴۲۶ > ۱- نمونه ج ۲۳ ص ۴۲۶ ۲ اصول کافی, ج ۲ ص ۶۴۲ ۳ نمونهء ۲۳ ص۴۳۸ > ۳ نمونهء ج۲۳ ص۴۳۸ > **Cited sources** (grade before any load-bearing use): Tafsīr Nemūneh, al-Kāfī.