Surah Al-Ahzaab · Ayah 37·Madanī

37

وَإِذْ لِلَّذِىٓ عَلَيْهِ عَلَيْهِ عَلَيْكَ فِى مَا أَن فَلَمَّا زَيْدٌ مِّنْهَا لِكَىْ لَا عَلَى فِىٓ إِذَا مِنْهُنَّ ﴿٣٧﴾

Translation

Saheeh International

And [remember, O Muhammad], when you said to the one on whom Allah bestowed favor and you bestowed favor, "Keep your wife and fear Allah," while you concealed within yourself that which Allah is to disclose. And you feared the people, while Allah has more right that you fear Him. So when Zayd had no longer any need for her, We married her to you in order that there not be upon the believers any discomfort concerning the wives of their adopted sons when they no longer have need of them. And ever is the command of Allah accomplished.

Tafsīr

قرآن حکیم (شرح آیات منتخب)

ازدواج برای سنت‌شکنی

این آّیه در مورد ازدواج «زینب دختر جحش» - دخترعمةٌ پیامبر - با زید بن حارثه - بردة آزادشد پیامبر -نازل شده است. پیش از بت و بعد از آن‌که خدیجه با پیامبر(ص) ازدواج کردء برده‌ای به نام زید خرید که سپس اورا به پیامبر بخشید و حضرت او را آزاد فرمود و چون طایفه‌اش او را از خود راندندء پیامبر او را فرزندخواندةٌ خود معرفی کرد.هنگامی که پیامبر تصمیم گرفت برای زید همسری برگزیند. از زینب بنت جحش برای زید خواستگاری کرد. زینب که نخست تصور می‌کرد پیامبر می‌خواهد او را برای خود انتخاب کندء خوشحال شد و رضایت داد؛ولی بعد که فهمید خواستگاری از او برای زید است» سخت ناراحت شد و سر باز زد. برادرش عبدالثه نیز با این امر به سختی مخالفت کرد. در اینجا بود که أَیةٌ ۳۶ نازل شد و به امثال زینب و عبدالله هشدار داد که آنها نمی‌توانند هنگامی که خدا و پیامبرش کاری را لازم می‌دانند» مخالفت کنند [زیرا خدا و پیامبر» مصلحت افراد را بهتر از خود آنها می‌دانند]. آنها که این آیه را شنیدند» در برابر فرمان خدا تسلیم شدند؛ اما این ازدواج دیری نپایید و بر اثر ناسازگاری‌های اخلاقی میان طرفین» منجر به طلاق شد و هر چند پیامبر(ص) اصرار داشت که این طلاق رخ ندهدء واقع شد. سپس پیامبر اسلام(ص) برای جبران این شکست زینب در ازدواج» او را به فرمان خدا به همسری خود برگزید؛ اما قبل از ازدواج با او از دو چیز نگران بود: نخست این که زیدء پسرخواندٌ پیامبر بود و مطابق یک سنت جاهلیء پسرخوانده تمام احکام پسر را داشت؛ از جمله این‌که ازدواج با همسر مطلقةٌ پسرخوانده حرام بود. دیگر این‌که مردم می‌گفتند که پیامبر چگونه حاضر می‌شود با همسر مطلقةٌ بردة آزادشده‌ای ازدواج کند و این دون شأن و مقام اوست. پیامبر اما با ایثار و فداکاری و به دستور خداء ان سنت جاهلی را زیر پا نهاد.