Surah Al-Baqara · Ayah 220·Madanī

220

فِى عَنِ لَّهُمْ وَإِن مِنَ وَلَوْ إِنَّ ﴿٢٢٠﴾

Translation

Saheeh International

To this world and the Hereafter. And they ask you about orphans. Say, "Improvement for them is best. And if you mix your affairs with theirs - they are your brothers. And Allah knows the corrupter from the amender. And if Allah had willed, He could have put you in difficulty. Indeed, Allah is Exalted in Might and Wise.

Tafsīr

قرآن حکیم (شرح آیات منتخب)

اجازة استفاده از اموال یتیم در حد ضرورت

از امام صادق(ع) در شأن نزول این آیه نقل شده است: هنگامی که أَیةٌ ۳۳ سورة اسراء و آَیة ۱۰ سورة نساء نازل شد که در آنها از نزدیک شدن به اموال و دارایی یتیمان مگر در صورتی که برای آنها نفعی داشته باشد و نیز از خوردن اموال آنان به شدت نهی شده, مردمی که یتیمی در خانه داشتندء از کفالت وی فاصله گرفتند و او را به حال خود گذاشتند و حتی گروهی آنها را از خانه خود بیرون کردند و کسانی که بیرون نکردند» در خانه برای آنها وضعی به وجود آوردند که کمتر از بیرون کردن نبود؛ زیرا غذای او را که از مال خودش تهیه می‌شد.ء با غذای خود مخلوط نمی‌کردند و حتی جداگانه برای او غذا می‌پختند و پس از آن‌که آن یتیم غذای خود را می‌خوردء زیادی آن را برای او ذخیره می‌کردند تا دفعةٌ بعد بخورد و اگر فاسد می‌شدء دور می‌ریختند. همةٌ این کارها برای آن بود که گرفتار مسئولیت خوردن مال یتیم نشوند. این عمل, هم برای سرپرستان و هم برای یتیمان» مشکلات فراوانی به بار آورد. از این رو خدمت پیامبر(ص) رسیدند و از این‌گونه رفتار سوّال کردند. در پاسخ آنها این آیه نازل شد و به مسلمانان گفت که شانه خالی کردن از زیر بار مسئولیت سرپرستی یتیمان و آنها را به حال خود وا گذاردن» کار درستی نیست؛ بهتر این است که سرپرستی آنها را بپذیرید و کارهای آنها را سامان دهید و اصلاح کنید. و اگر اموال آنها با اموال شما مخلوط شود» اشکالی ندارد؛ در صورتی که نظر شما اصلاح باشد و مانند یک برادر با آنها رفتار کنید.