Surah Al-An'aam · Ayah 152·Makkī

152

وَلَا إِلَّا بِٱلَّتِى هِىَ حَتَّىٰ لَا إِلَّا وَإِذَا وَلَوْ ذَا ذَٰلِكُمْ بِهِۦ لَعَلَّكُمْ ﴿١٥٢﴾

Translation

Saheeh International

And do not approach the orphan's property except in a way that is best until he reaches maturity. And give full measure and weight in justice. We do not charge any soul except [with that within] its capacity. And when you testify, be just, even if [it concerns] a near relative. And the covenant of Allah fulfill. This has He instructed you that you may remember.

Tafsīr

قرآن حکیم (شرح آیات منتخب)

پرهیز از خوردن مال یتیم

در این آیه و یه ۱۵۱ برای دو مورد «لا تقربوا» (نزدیک نشوید) گفته شده است. این تعبیر در مورد بعضی از گناهان دیگر نیز در قرآن تکرار شده و به نظر می‌رسد که در مورد گناهانی به کار رفته که وسوسه‌انگیز هستند؛ مانند: زناء فحشاء خوردن اموال یتیمان بی‌دفاع و امثال اینهاء از این رو قرآن به مردم اخطار می‌کند که به این گناهان نزدیک نشوند تا تحت تأثیر وسوسه‌های شدیدشان قرار نگیرند.

تکلیف به اندازةٌ توانایی است

جملةٌ «هیچ کس را جز به مقدار توانایی‌اش تکلیف نمی‌کنیم» به سوّالی پاسخ می‌دهد. خداوند می‌فرماید که به مال یتیم جز به بهترین صورت نزدیک نشوید و حق پیمانه و وزن را به عدالت ادا کنید. ممکن است این مطلب به ذهن برسد که رعایت صد در صد این دو دستور ممکن نیست؛ زیرا امکان دارد سرپرستان آیتام» بدون قصد و غرض در مورد دارایی یتیمان» اشتباهی اگر چه کوچک بکنند. یا کاسب‌هاء بدون غرض» کالایی را اشتباه وزن کنند؛ هرچند هر دو گروه در کار خود نهایت دقت را کرده باشند؛ پس تکلیف اینها چیست؟ خداوند در پاسخ می‌فرماید که «هیچ‌کس را جز به مقدار توانایی‌اش تکلیف نمی‌کنیم»؛ یعنی اگر در کار خود دقت لازم را به عمل آوریدء ولی خطا و اشتباهی کنید. موّاخذه نخواهید شد.