الطور

Reading with قرآن حکیم (شرح آیات منتخب)

1. وَٱلطُّورِ﴿١﴾

   52:1 · no commentary for this ayah

2. وَكِتَٰبٍ مَّسْطُورٍ﴿٢﴾

   52:2 · no commentary for this ayah

3. فِى رَقٍّ مَّنشُورٍ﴿٣﴾

   52:3 · no commentary for this ayah

4. وَٱلْبَيْتِ ٱلْمَعْمُورِ﴿٤﴾

   52:4 · no commentary for this ayah

5. وَٱلسَّقْفِ ٱلْمَرْفُوعِ﴿٥﴾

   52:5 · no commentary for this ayah

6. وَٱلْبَحْرِ ٱلْمَسْجُورِ﴿٦﴾

   52:6 · no commentary for this ayah

7. إِنَّ عَذَابَ رَبِّكَ لَوَٰقِعٌ﴿٧﴾

   52:7 · no commentary for this ayah

8. مَّا لَهُۥ مِن دَافِعٍ﴿٨﴾

   52:8 · no commentary for this ayah

9. يَوْمَ تَمُورُ ٱلسَّمَآءُ مَوْرًا﴿٩﴾

   52:9 · no commentary for this ayah

10. وَتَسِيرُ ٱلْجِبَالُ سَيْرًا﴿١٠﴾

    52:10 · no commentary for this ayah

11. فَوَيْلٌ يَوْمَئِذٍ لِّلْمُكَذِّبِينَ﴿١١﴾

    52:11 · no commentary for this ayah

12. ٱلَّذِينَ هُمْ فِى خَوْضٍ يَلْعَبُونَ﴿١٢﴾

    52:12 · no commentary for this ayah

13. يَوْمَ يُدَعُّونَ إِلَىٰ نَارِ جَهَنَّمَ دَعًّا﴿١٣﴾

    52:13 · no commentary for this ayah

14. هَٰذِهِ ٱلنَّارُ ٱلَّتِى كُنتُم بِهَا تُكَذِّبُونَ﴿١٤﴾

    52:14 · no commentary for this ayah

15. أَفَسِحْرٌ هَٰذَآ أَمْ أَنتُمْ لَا تُبْصِرُونَ﴿١٥﴾

    52:15 · no commentary for this ayah

16. ٱصْلَوْهَا فَٱصْبِرُوٓا۟ أَوْ لَا تَصْبِرُوا۟ سَوَآءٌ عَلَيْكُمْ إِنَّمَا تُجْزَوْنَ مَا كُنتُمْ تَعْمَلُونَ﴿١٦﴾

    52:16 · no commentary for this ayah

17. إِنَّ ٱلْمُتَّقِينَ فِى جَنَّٰتٍ وَنَعِيمٍ﴿١٧﴾

    52:17 · no commentary for this ayah

18. فَٰكِهِينَ بِمَآ ءَاتَىٰهُمْ رَبُّهُمْ وَوَقَىٰهُمْ رَبُّهُمْ عَذَابَ ٱلْجَحِيمِ﴿١٨﴾

    52:18 · no commentary for this ayah

19. كُلُوا۟ وَٱشْرَبُوا۟ هَنِيٓـًٔۢا بِمَا كُنتُمْ تَعْمَلُونَ﴿١٩﴾

    52:19 · no commentary for this ayah

20. مُتَّكِـِٔينَ عَلَىٰ سُرُرٍ مَّصْفُوفَةٍ وَزَوَّجْنَٰهُم بِحُورٍ عِينٍ﴿٢٠﴾

    52:20 · no commentary for this ayah

21. وَٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ وَٱتَّبَعَتْهُمْ ذُرِّيَّتُهُم بِإِيمَٰنٍ أَلْحَقْنَا بِهِمْ ذُرِّيَّتَهُمْ وَمَآ أَلَتْنَٰهُم مِّنْ عَمَلِهِم مِّن شَىْءٍ كُلُّ ٱمْرِئٍۭ بِمَا كَسَبَ رَهِينٌ﴿٢١﴾

    لطفی بزرگ به اهل بهشت

    یکی از لطف‌های خدا به موْمنان در قیامت این است که فرزندان باایمان و مورد علاقةٌ آنها را به آنان ملحق می‌کند تا چشم ایشان روشن گردد. این فرزندان اگر از نظر عمل کوتاهی و تقصیراتی داشته باشندء خداوند به احترام پدران صالحء آنها را می‌بخشد و مقامشان را بالا می‌برد. در روایتی از پیامبر(ص) می‌خوانیم که «هنگامی که انسان وارد بهشت می‌شود. سراغ پدر و مادر و همسر و فرزندانش را می‌گیرد. به او گفته می‌شود: آنها به درجه و عمل تو نرسیده‌اند. عرض می‌کند: پروردگارا. من برای خودم و آنها عمل کردم. پس فرمان داده می شود که فرزندان به ایشان ملحق شوند» و از آنجا که ارتقای این فرزندان به درجةٌ پدران ممکن است این توهّم را به وجود آورد که از اعمال پدران برمی‌دارند و به فرزندان می‌دهنده به دنبال آن آمده است «ما چیزی از اعمال آنها نمی کاهیم» و در پایان می‌فرماید: «هر کس در گرو اعمال خویش است.» بنابر این تعجب ندارد که از اعمال مژمنان و پاداش آنها چیزی کاسته نشود؛ چرا که این اعمال همه جا با انسان است و اگر خداوند لطف و تفضلی در بارةٌ فرزندان ایشان می‌کند و آنها را به پرهیزگاران در ههشت ملحق می‌کنده این به معنای آن نیست که از پاداش اعمال آنها چیزی کاسته شود.

22. وَأَمْدَدْنَٰهُم بِفَٰكِهَةٍ وَلَحْمٍ مِّمَّا يَشْتَهُونَ﴿٢٢﴾

    52:22 · no commentary for this ayah

23. يَتَنَٰزَعُونَ فِيهَا كَأْسًا لَّا لَغْوٌ فِيهَا وَلَا تَأْثِيمٌ﴿٢٣﴾

    خادمانی همچون مروارید

    خداوندء نعمت‌ها را بر اهل بهشت تمام کرده و همه چیز به آنها داده است؛ از جمله خدمتکارانی که از آنها به عالی‌ترین کیفیت پذیرایی می‌کنند و ساقیانی که گرداگرد آنها می‌گردند و آنها را از شراب‌های طهور بهشتی سیراب می‌کنند. حسن ظاهر و لطف آنها و خلق نیکوی ایشان» چنان بهشتیان را به خود مجذوب می‌کند که همةٌ دردها و رنج‌هایی را که در دنیا در مسیر اطاعت حق کشیده بودند.ء فراموش می‌کنند. قرآن مجید در آیات بسیاری, خادمان بهشتی را به مروارید درون صدف تشبیه کرده؛ زیرا این گوهر به قدری شفاف و زیبا و تازه است که حدی برای آن نیست. از این روء لحظه‌ای که آن را از صدف بیرون می‌آورند - با این‌که مروارید همیشه شفاف و زیبا است - ویژگی خاصی دارد. خدمتکاران بهشتی نیز آن‌قدر زیبا و سفیدچهره و باصفا هستند که گویی مرواریدهای در صدف یا تازه بیرون‌آمده از صدف‌اند. تعبیر «لهم» نیز نشان می‌دهد که هر یک از بهشتیان» خدمتگزارانی مخصوص خود دارند و چون بهشت جای غم و اندوه نیستء آن خدمتکاران نیز از خدمت به این بندگان خاص خدا لذت می‌برند. ذکر این نکته لازم است که «غلمان» جمع «غلام» به معنای نوجوان است و نه به معنای برده. بدیهی است افرادی که در این سن و سال هستند»ء چابک و جدی و فعال‌اند و پرشور و نشاط. در بهشت - طبق تعبیراتی که در آّیات یا روایات آمده - نیازی به خدمتکار نیست و هر چه بخواهندء فوری در اختیارشان قرار می‌گیرد؛ ولی این خود احترام و اکرام فوق‌الساده‌ای است که چنین خدمتکارانی از آنها پذیرایی کنند. گرچه به صراحت در این أیه نیامده که آنها چه کاری می‌کنند. آیات دیگری نشان می‌دهد که برنامة آنها پذیرایی از بهشتیان با انواع نوشیدنی‌های گوارا و انواع غذاهای بهشتی است. در روایتی می‌خوانیم که از پیامبر(ص) سوّال شد: وقتی خدمتگزار همچون مروارید در صدف باشد» مخدوم (یعنی موّمن بهشتی) چگونه است؟! در جواب فرمود: «سوگند به کسی که جانم به دست اوست. برتری مخدوم بر خدمتکار در آنجا همچون برتری ماه است در شب چهارده بر سایر ستارگان.» > **پانوشت صفحه (منابع):** > ۱-نمونه ج ۲۲ ص ۴۲۸ > ۱- نمونه ج ۲۲ ص ۴۲۸ ۲ پیام قرآن» ج ۰۶ ص ۲۶۵ > ره هه > **Cited sources** (grade before any load-bearing use): Tafsīr Nemūneh, Payām-i Qurʾān.

24. وَيَطُوفُ عَلَيْهِمْ غِلْمَانٌ لَّهُمْ كَأَنَّهُمْ لُؤْلُؤٌ مَّكْنُونٌ﴿٢٤﴾

    52:24 · no commentary for this ayah

25. وَأَقْبَلَ بَعْضُهُمْ عَلَىٰ بَعْضٍ يَتَسَآءَلُونَ﴿٢٥﴾

    52:25 · no commentary for this ayah

26. قَالُوٓا۟ إِنَّا كُنَّا قَبْلُ فِىٓ أَهْلِنَا مُشْفِقِينَ﴿٢٦﴾

    52:26 · no commentary for this ayah

27. فَمَنَّ ٱللَّهُ عَلَيْنَا وَوَقَىٰنَا عَذَابَ ٱلسَّمُومِ﴿٢٧﴾

    52:27 · no commentary for this ayah

28. إِنَّا كُنَّا مِن قَبْلُ نَدْعُوهُ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلْبَرُّ ٱلرَّحِيمُ﴿٢٨﴾

    52:28 · no commentary for this ayah

29. فَذَكِّرْ فَمَآ أَنتَ بِنِعْمَتِ رَبِّكَ بِكَاهِنٍ وَلَا مَجْنُونٍ﴿٢٩﴾

    52:29 · no commentary for this ayah

30. أَمْ يَقُولُونَ شَاعِرٌ نَّتَرَبَّصُ بِهِۦ رَيْبَ ٱلْمَنُونِ﴿٣٠﴾

    52:30 · no commentary for this ayah

31. قُلْ تَرَبَّصُوا۟ فَإِنِّى مَعَكُم مِّنَ ٱلْمُتَرَبِّصِينَ﴿٣١﴾

    52:31 · no commentary for this ayah

32. أَمْ تَأْمُرُهُمْ أَحْلَٰمُهُم بِهَٰذَآ أَمْ هُمْ قَوْمٌ طَاغُونَ﴿٣٢﴾

    اگر راست می‌گویند» سخنی همانند قرآن بیاورند

    این آّیه» یکی از آّیاتی است که به روشنی اعجاز قرآن را آشکار می کند و مفهوم آن مخصوص معاصران پیامبر(ص) نیست؛ بلکه این خطاب به تمام کسانی است که در وحیانی بودن قرآن شک دارند. این ندای قرآن در این آیه و آیات مشابه همواره بلند بوده و در طی چهارده قرن که از بشت پیامبر(ص) می گذرد» کسی نتوانسته است به آن پاسخ مثبت گوید. راستی چرا دشمنان» مخصوصاً ارباب کلیسا و پهود که در طول سال‌ها هزینه‌های گزافی را صرف تبلیغات بر ضد اسلام می‌کنند». بخشی از آن اموال را در اختیار گروهی از دانشمندان و ادبا و سخن‌سنجان مخالف نمی گذارند تا در برابر قرآن به مبارزه برخیزند و مصداق «فلیآتوا بحدیث مثله» باشند. آری» این عجز عمومی» گواه زندةٌ اصالت این وحی آسمانی است.

33. أَمْ يَقُولُونَ تَقَوَّلَهُۥ بَل لَّا يُؤْمِنُونَ﴿٣٣﴾

    52:33 · no commentary for this ayah

34. فَلْيَأْتُوا۟ بِحَدِيثٍ مِّثْلِهِۦٓ إِن كَانُوا۟ صَٰدِقِينَ﴿٣٤﴾

    52:34 · no commentary for this ayah

35. أَمْ خُلِقُوا۟ مِنْ غَيْرِ شَىْءٍ أَمْ هُمُ ٱلْخَٰلِقُونَ﴿٣٥﴾

    52:35 · no commentary for this ayah

36. أَمْ خَلَقُوا۟ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضَ بَل لَّا يُوقِنُونَ﴿٣٦﴾

    52:36 · no commentary for this ayah

37. أَمْ عِندَهُمْ خَزَآئِنُ رَبِّكَ أَمْ هُمُ ٱلْمُصَۣيْطِرُونَ﴿٣٧﴾

    52:37 · no commentary for this ayah

38. أَمْ لَهُمْ سُلَّمٌ يَسْتَمِعُونَ فِيهِ فَلْيَأْتِ مُسْتَمِعُهُم بِسُلْطَٰنٍ مُّبِينٍ﴿٣٨﴾

    حفاظت کامل پیامبر(ص)

    جملةٌ «فانک باعیننا» تعبیر بسیار لطیفی است که هم حاکی از علم و آگاهی پروردگار و هم نشانگر حمایت کامل و لطف اوست. آری؛ انسان هنگامی که احساس کند شخص بزرگی ناظر و حاضر است و تمام تلاش‌ها و کوشش‌های او را می‌بیند و او را در برابر دشمنان حمایت می‌کنده هم توان و نیرو می‌یابد و هم احساس مسئولیت بیشتر می‌کند.

39. أَمْ لَهُ ٱلْبَنَٰتُ وَلَكُمُ ٱلْبَنُونَ﴿٣٩﴾

    52:39 · no commentary for this ayah

40. أَمْ تَسْـَٔلُهُمْ أَجْرًا فَهُم مِّن مَّغْرَمٍ مُّثْقَلُونَ﴿٤٠﴾

    52:40 · no commentary for this ayah

41. أَمْ عِندَهُمُ ٱلْغَيْبُ فَهُمْ يَكْتُبُونَ﴿٤١﴾

    52:41 · no commentary for this ayah

42. أَمْ يُرِيدُونَ كَيْدًا فَٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ هُمُ ٱلْمَكِيدُونَ﴿٤٢﴾

    52:42 · no commentary for this ayah

43. أَمْ لَهُمْ إِلَٰهٌ غَيْرُ ٱللَّهِ سُبْحَٰنَ ٱللَّهِ عَمَّا يُشْرِكُونَ﴿٤٣﴾

    52:43 · no commentary for this ayah

44. وَإِن يَرَوْا۟ كِسْفًا مِّنَ ٱلسَّمَآءِ سَاقِطًا يَقُولُوا۟ سَحَابٌ مَّرْكُومٌ﴿٤٤﴾

    52:44 · no commentary for this ayah

45. فَذَرْهُمْ حَتَّىٰ يُلَٰقُوا۟ يَوْمَهُمُ ٱلَّذِى فِيهِ يُصْعَقُونَ﴿٤٥﴾

    52:45 · no commentary for this ayah

46. يَوْمَ لَا يُغْنِى عَنْهُمْ كَيْدُهُمْ شَيْـًٔا وَلَا هُمْ يُنصَرُونَ﴿٤٦﴾

    52:46 · no commentary for this ayah

47. وَإِنَّ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا۟ عَذَابًا دُونَ ذَٰلِكَ وَلَٰكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لَا يَعْلَمُونَ﴿٤٧﴾

    52:47 · no commentary for this ayah

48. وَٱصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ فَإِنَّكَ بِأَعْيُنِنَا وَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ حِينَ تَقُومُ﴿٤٨﴾

    اوقات تسبیح

    از آن‌رو که راز و نیاز با خدا و نیایش و عبادت او و تسبیح و تقدیس ذات پاک او به انسان آرامش می بخشد. به دنبال دستور به صبر می‌فرماید: «و هنگامی که بر می‌خیزی, پروردگارت را تسبیح و حمد گوی.» هنگامی که در سحرگاه برای عبادت و نماز شب بر می‌خیزی» هنگامی که از خواب برای نماز واجب بر می‌خیزی» هنگامی که از هر مجلس و محفلی بر می‌خیزی» حمد و تسبیح او کن. آری» روح و جانت را به تسبیح و حمد خدا نور و صفا ببخش» زبانت را به ذکر او خوشبو کن, از یاد او مدد بگیر و برای مبارزه با کارشکنی‌های دشمن آماده شو. در حدیثی آمده که پیامبر(ص) هنگامی که از مجلس برخاست» فرمود: «سبحانک اللهم و بحمدک اشهد ان ۷ اله الا انت؛ استغفرک و اتوب الیک.» بعضی عرض کردند: ای رسول خداء این کلمات چیست که می‌گویی؟ فرمود: «ینها کلماتی است که جبرئیل به من آموخته و کفارة چیزی است که در مجلس واقع می‌شود.» در آخرین آیه آمده است: «به هنگام شب او را تسبیح کن و به هنگام پشت کردن ستارگان.» بسیاری از مفسران» جملةٌ «و من الیل فسبحه» را به نماز شب و «ادبار النجوم» را به دو رکعت نافلة صبح که در آغاز طلوع فجر و به هنگام پنهان شدن ستارگان در نور صبح خوانده می‌شودء تفسیر کرده‌اند. پیامبر(ص) فرمود: «دو رکعت نافلةٌ صبح. بهتر است از دنیا و آنچه در آن است.» > **پانوشت صفحه (منابع):** > -نمونه چ ۲۲ ص ۴۴۹ ۳۲ پیشین» ص ۴۶۷ > ۲۳و ۲-پیشین» ص ۴۶۷ > **Cited sources** (grade before any load-bearing use): Tafsīr Nemūneh.

49. وَمِنَ ٱلَّيْلِ فَسَبِّحْهُ وَإِدْبَٰرَ ٱلنُّجُومِ﴿٤٩﴾

    اوقات تسبیح

    از آن‌رو که راز و نیاز با خدا و نیایش و عبادت او و تسبیح و تقدیس ذات پاک او به انسان آرامش می بخشد. به دنبال دستور به صبر می‌فرماید: «و هنگامی که بر می‌خیزی, پروردگارت را تسبیح و حمد گوی.» هنگامی که در سحرگاه برای عبادت و نماز شب بر می‌خیزی» هنگامی که از خواب برای نماز واجب بر می‌خیزی» هنگامی که از هر مجلس و محفلی بر می‌خیزی» حمد و تسبیح او کن. آری» روح و جانت را به تسبیح و حمد خدا نور و صفا ببخش» زبانت را به ذکر او خوشبو کن, از یاد او مدد بگیر و برای مبارزه با کارشکنی‌های دشمن آماده شو. در حدیثی آمده که پیامبر(ص) هنگامی که از مجلس برخاست» فرمود: «سبحانک اللهم و بحمدک اشهد ان ۷ اله الا انت؛ استغفرک و اتوب الیک.» بعضی عرض کردند: ای رسول خداء این کلمات چیست که می‌گویی؟ فرمود: «ینها کلماتی است که جبرئیل به من آموخته و کفارة چیزی است که در مجلس واقع می‌شود.» در آخرین آیه آمده است: «به هنگام شب او را تسبیح کن و به هنگام پشت کردن ستارگان.» بسیاری از مفسران» جملةٌ «و من الیل فسبحه» را به نماز شب و «ادبار النجوم» را به دو رکعت نافلة صبح که در آغاز طلوع فجر و به هنگام پنهان شدن ستارگان در نور صبح خوانده می‌شودء تفسیر کرده‌اند. پیامبر(ص) فرمود: «دو رکعت نافلةٌ صبح. بهتر است از دنیا و آنچه در آن است.» > **پانوشت صفحه (منابع):** > -نمونه چ ۲۲ ص ۴۴۹ ۳۲ پیشین» ص ۴۶۷ > ۲۳و ۲-پیشین» ص ۴۶۷ > **Cited sources** (grade before any load-bearing use): Tafsīr Nemūneh.